Με αισθητά χαμηλότερη τιμή από τις δύο προηγούμενες χρονιές άνοιξε η αγορά του ελληνικού ελαιολάδου για τη νέα περίοδο 2026-2027, δίνοντας από νωρίς το στίγμα μιας σεζόν που ξεκινά με αυξημένες προσδοκίες για την παραγωγή αλλά ισχυρές πιέσεις στις τιμές.
Η πρώτη πράξη στους Αγίους Αποστόλους Λακωνίας έκλεισε στα 5,95 ευρώ το κιλό, για δύο βυτία εξαιρετικού παρθένου ελαιολάδου, συνολικής ποσότητας περίπου 55 τόνων, με προορισμό την Ιταλία. Η δημοπρασία πραγματοποιήθηκε στις 2 Οκτωβρίου με κλειστές προσφορές.
Ο Αγροτικός Ελαιουργικός Συνεταιρισμός Αγίων Αποστόλων, που παραδοσιακά πραγματοποιεί μία από τις πρώτες εμπορικές πράξεις της νέας εσοδείας, είχε ανακοινώσει από τις 30 Σεπτεμβρίου την προκήρυξη της δημοπρασίας. Η φετινή τιμή απέχει, ωστόσο, σημαντικά από εκείνες που έδιναν τον τόνο στην αγορά τα προηγούμενα δύο χρόνια.
Τον Οκτώβριο του 2025 τα πρώτα δύο βυτία της εσοδείας 2025-2026 είχαν πουληθεί στην τιμή των 7,85 ευρώ το κιλό, επίσης σε ιταλική εταιρεία. Η φετινή εκκίνηση είναι επομένως χαμηλότερη κατά 1,90 ευρώ το κιλό ή περίπου 24%.
Ακόμη μεγαλύτερη είναι η απόσταση από το 2024. Στις 5 Οκτωβρίου εκείνης της χρονιάς το πρώτο αγουρέλαιο των Αγίων Αποστόλων είχε πωληθεί προς 10,20 ευρώ το κιλό. Μέσα σε δύο χρόνια η τιμή της πρώτης πράξης έχει υποχωρήσει έτσι κατά 4,25 ευρώ το κιλό ή 41,7%.
Η πτώση δεν είναι μόνο ελληνική
Η εικόνα στους Αγίους Αποστόλους δεν είναι αποκομμένη από όσα συμβαίνουν στη μεσογειακή αγορά. Τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής δείχνουν ότι οι τιμές του έξτρα παρθένου ελαιολάδου έχουν υποχωρήσει αισθητά στις μεγαλύτερες παραγωγούς χώρες της Ε.Ε.
Στις αρχές Σεπτεμβρίου η μέση τιμή στην Ισπανία βρισκόταν στα 3,47 ευρώ το κιλό, μειωμένη κατά 15,5% σε ετήσια βάση. Στην Ελλάδα διαμορφωνόταν στα 3,58 ευρώ, με πτώση 12,3%, ενώ στην Ιταλία στα 4,82 ευρώ, σχεδόν 50% χαμηλότερα σε σχέση με έναν χρόνο νωρίτερα.
Νεότερες καταγραφές, στις 29 Σεπτεμβρίου, δείχνουν ακόμη χαμηλότερες τιμές σε αρκετές αγορές.Στην Ανδαλουσία, το έξτρα παρθένο Picual οξύτητας έως 0,4% διαπραγματευόταν μεταξύ 3,30 και 3,60 ευρώ το κιλό. Στην Πελοπόννησο οι τιμές του χύμα έξτρα παρθένου διαμορφώνονταν στα 3,45-3,55 ευρώ, ενώ στην Κρήτη στα 3,55-3,70 ευρώ το κιλό.
Στην Ιταλία η εικόνα είναι πιο ανομοιογενής. Στις βασικές αγορές της Απουλίας, οι τιμές κινούνταν περίπου στα 4,30-4,50 ευρώ το κιλό, ενώ τα στοιχεία του ιταλικού ISMEA δείχνουν σημαντικές αποκλίσεις ανά περιοχή και ποιότητα. Στο Μπάρι καταγραφόταν τιμή 4,55 ευρώ στα τέλη Σεπτεμβρίου, ενώ σε άλλες περιοχές της νότιας Ιταλίας οι τιμές είχαν ήδη υποχωρήσει κοντά στα 4,20 ευρώ.
Η διαφορά της πρώτης ελληνικής δημοπρασίας από τις τρέχουσες τιμές της αγοράς εξηγείται εν μέρει από το γεγονός ότι πρόκειται για το πρώτο φρέσκο προϊόν της περιόδου, από πρώιμη συγκομιδή και με συγκεκριμένα ποιοτικά χαρακτηριστικά. Τα 5,95 ευρώ, συνεπώς, δεν αποτελούν αντιπροσωπευτική μέση τιμή παραγωγού για ολόκληρη την ελληνική αγορά.
Ο παράγοντας Ισπανία
Το μεγάλο βάρος για τη νέα σεζόν έρχεται από την Ισπανία. Σύμφωνα με την πρώτη επίσημη εκτίμηση του ισπανικού υπουργείου Γεωργίας, η παραγωγή της χώρας για την περίοδο 2026-2027 αναμένεται να φθάσει τους 1.602.596 τόνους, αυξημένη κατά 23% σε σχέση με την προηγούμενη ελαιοκομική περίοδο.
Μόνο η Ανδαλουσία αναμένεται να παράγει περίπου 1,26 εκατ. τόνους, δηλαδή σχεδόν το 79% του ισπανικού συνόλου. Η Χαέν υπολογίζεται στους 575.000 τόνους και η Κόρδοβα στους 339.700 τόνους.
Η προοπτική μιας μεγάλης ισπανικής παραγωγής έχει ιδιαίτερη βαρύτητα για ολόκληρη τη Μεσόγειο, καθώς η Ισπανία παραμένει μακράν ο μεγαλύτερος παραγωγός ελαιολάδου παγκοσμίως και οι μεταβολές της προσφοράς της περνούν γρήγορα στις τιμές των υπόλοιπων αγορών.
Ήδη, πριν ακόμη μπουν στην αγορά οι μεγάλες ποσότητες της νέας σοδειάς, οι τιμές στην Ανδαλουσία βρίσκονται στην περιοχή των 3,30-3,60 ευρώ.
Από τα 10,20 στα 5,95 ευρώ
Η διαδρομή των πρώτων πράξεων στους Αγίους Αποστόλους αποτυπώνει με τον πιο καθαρό τρόπο την αλλαγή της αγοράς:
* 2024-2025: 10,20 ευρώ/κιλό
* 2025-2026: 7,85 ευρώ/κιλό
* 2026-2027: 5,95 ευρώ/κιλό
Το 2024 η αγορά έβγαινε από δύο εξαιρετικά ελλειμματικές παραγωγικές χρονιές, με περιορισμένα αποθέματα και τιμές σε ιστορικά υψηλά επίπεδα. Δύο χρόνια αργότερα, η εικόνα έχει αντιστραφεί.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η παραγωγή ελαιολάδου στην Ε.Ε. την περίοδο 2025-2026 εκτιμάται ότι παρέμεινε περίπου 9% υψηλότερα από τον μέσο όρο της προηγούμενης πενταετίας, ενώ τα αποθέματα στο τέλος της περιόδου αναμένονταν κοντά στα ιστορικά μέσα επίπεδα.
Για τους παραγωγούς, το ερώτημα πλέον είναι πόσο χαμηλότερα μπορεί να κινηθεί η αγορά όταν αρχίσουν να φθάνουν μαζικά τα νέα ελαιόλαδα από Ελλάδα και Ισπανία.
Η πρώτη πράξη των 5,95 ευρώ δείχνει ότι το φετινό σημείο εκκίνησης βρίσκεται ήδη πολύ χαμηλότερα. Το εάν θα αποτελέσει «πάτωμα» ή απλώς την αρχή μιας νέας υποχώρησης θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από την τελική παραγωγή της Μεσογείου, τις καιρικές συνθήκες των επόμενων εβδομάδων και τον ρυθμό με τον οποίο θα επιστρέψει η ζήτηση μετά τη μεγάλη αναστάτωση των τελευταίων ετών.
Πηγή: MoneyReview.gr
